środa, 9 stycznia 2013

Czasowniki z dopełnieniem w bierniku i celowniku oraz kilka wyjątków

W języku niemieckim większość czasowników musi mieć dopełnienie - najczęściej w bierniku (Akkusativ) lub w celowniku (Dativ). Niektóre z wymienionych przeze mnie czasowników mogą mieć dopełnienie w obu przypadkach, np. 
geben, kochen, antworten, vorlesen, sagen

Dopełnienie w bierniku mają m.in. następujące czasowniki: 


haben - mieć
Ich habe kein Auto. - Nie mam samochodu.

kaufen - kupować
Wir haben den Wagen aus zweiter Hand gekauft. - Kupiliśmy ten samochód z drugiej ręki.

Można też oczywiście kupić coś komuś:
Ich habe meinen Kindern Geschenke gekauft. - Kupiłam moim dzieciom prezenty. 
meinen Kindern – wem? (komu, czemu kupiłam prezenty? – moim dzieciom – a więc rzeczownik stoi tutaj w celowniku)
Dopełnienie „Geschenke” występuje w bierniku, gdyż odpowiada na pytanie wen? was? – kogo, co kupiłam moim dzieciom

verkaufen - sprzedawać
In großen Geschäften verkauft man alles Mögliche. - W dużych sklepach sprzedaje się wszystko, co możliwe.

lieben - kochać
Die Großeltern lieben ihre Enkel. - Dziadkowie kochają swoje wnuki.

fotografieren - fotografować
Er fotografiert eine schöne Landschaft.  - On fotografuje ładny krajobraz.

treffen - spotykać
Wen hast du im Stadtzentrum getroffen? - Kogo spotkałeś w centrum miasta?
Ich habe meine Freunde getroffen.  - Spotkałem moich przyjaciół.

sehen - widzieć
Siehst du den Mann da?  - Czy widzisz tego mężczyznę tam?

beobachten - obserwować
Ich mag im Park sitzen und Vögel beobachten.  - Lubię siedzieć w parku i obserwować ptaki.

hören - słyszeć
Kannst du mich hören?  - Czy mnie słyszysz?

tragen - nosić
Könntest du meine Einkäufe nach Hause tragen?  - Czy mógłbyś zanieść moje zakupy do domu?

malen - malować
Ein begabter Maler hat das Bild im Wohnzimmer gemalt.  - Utalentowany malarz namalował ten obraz w pokoju dziennym.

es gibt – jest/są – musimy pamiętać, że po zwrocie „es gibt“ rzeczownik występuje w bierniku oraz posiada rodzajnik nieokreślony (der unbestimmte Artikel). Poza tym „es gibt” odnosi się zarówno do liczby pojedynczej, jak i mnogiej. Jest to znaczeniowy odpowiednik angielskiego „there is / there are”

Es gibt einen Tisch im Wohnzimmer. - W pokoju dziennym jest stół.
Wo gibt es hier ein Restaurant? - Gdzie jest tutaj restauracja?
Gibt es in der Stadt hier Einkaufszentren?  - Czy w tym mieście tutaj są centra handlowe?

fragen - pytać
Wen fragst du nach dem Weg?  - Kogo zapytasz o drogę?

besuchen - odwiedzać
Am Wochenende besuche ich immer meine Heimatstadt. - Na weekendzie zawsze odwiedzam moje rodzinne miasto.

mögen - lubić
Wir mögen Pizza essen. - Lubimy jeść pizzę.

begrüßen - witać
Wieso begrüßt du die Nachbarn nicht? - Dlaczego nie powitasz sąsiadów?

besprechen - omawiać
Wir müssen das Problem unbedingt mit dem Chef besprechen. - Musimy ten problem koniecznie omówić z szefem.

lesen - czytać
Ich lese gerade einen Artikel. - Właśnie czytam artykuł.

reparieren - naprawiać
Der Mechaniker repariert unser Auto. - Mechanik naprawia nasz samochód.

kochen - gotować
Ich habe Suppen nie gerne gekocht. - Nigdy nie gotowałam chętnie zup.

verstehen - rozumieć
Verstehst du die Aufgabenstellung? - Czy rozumiesz polecenie?

suchen - szukać
Ich suche ein Kleid für die Geburtstagsparty.  - Szukam sukienki na przyjęcie urodzinowe.

brauchen - potrzebować
Mein Vater braucht keinen Computer. - Mój tato nie potrzebuje komputera.

Czasowniki posiadające dopełnienie w celowniku:
 
geben - dawać
Die Eltern geben ihren Kindern das Taschengeld. - Rodzice dają swoim dzieciom kieszonkowe.

helfen - pomagać
Ich helfe gerne meiner Mutter im Garten. - Chętnie pomagam mojej mamie w ogrodzie.

antworten - odpowiadać
Die Schüler antworten dem Lehrer auf die Frage. - Uczniowie odpowiadają nauczycielowi na pytanie.

danken - dziękować
Ich danke dir für die Hilfe. - Dziękuję ci za pomoc.

gratulieren - gratulować
Alle Gäste haben mir zum Geburtstag gratuliert. - Wszyscy goście pogratulowali mi z okazji urodzin.

schmecken - smakować
Schmeckt dir die Torte? - Czy tort ci smakuje?

gefallen - podobać się
Der Film hat niemandem gefallen. - Film nikomu się nie podobał.

vorlesen - czytać na głos
Die Oma liest den Kindern eine Geschichte vor. - Babcia czyta na głos dzieciom historię.

sagen - mówić, powiedzieć
Sag mir die Wahrheit! - Powiedz mi prawdę!


Istnieją też oczywiście wyjątki, na które trzeba uważać, bo łatwo tu o błąd - czasowniki posiadające w niemieckim dopełnienie w innym przypadku niż w języku polskim. Najczęściej spotykane to: 

versichern, gehören, unterbrechen, stören 

jdm. versichern – zapewniać kogoś / W niemieckim celownik, w polskim biernik

Das kann ich dir versichern. – Mogę cię zapewnić.

gehören – należeć / W niemieckim celownik, w polskim mamy przyimek "do"
Der Hund gehört mir. - Pies należy do mnie.

unterbrechen – przerywać / W niemieckim biernik, w polskim celownik 
Unterbrich mich nicht! - Nie przerywaj mi!
Unterbrecht den Lehrer nicht! - Nie przerywajcie nauczycielowi

stören – przeszkadzać / W niemieckim biernik, w polskim celownik 
Stör mich nicht, ich brauche Ruhe. - Nie przeszkadzaj mi, potrzebuję spokoju.

7 komentarzy:

  1. To straszne, angielski jest łatwiejszy, jestem za głupi na Niemiecki :/

    OdpowiedzUsuń
  2. To wgl nie jest napisane po ludzku.

    OdpowiedzUsuń
  3. Fajnie napisane, dzięki ;)

    OdpowiedzUsuń
  4. Weź ty, ja z tego gówna mam pisać sprawdzian. Tu jest chociaż napisane coś w miarę zrozumiale. Dzięki. Nie nawidzę języka okupanta, bo bardzo sobie lubi utrudniać. A angielski jest łatwiejszy pod względem gramatycznym

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Smutne to wszystko. Sądziłam, że dzisiaj mało kto ma zaściankowe poglądy. Równie dobrze mogłabym powiedzieć, że angielski to język zdrajców.

      Usuń